بسمه العزيز ؛ خطّهء [ خضراى ] شيراز كه بر خطّ خضراى سرو طراز ، خطّ كشيده ؛ فضاى جانفزايش ، طرب‌آميز و هواى دلگشايش ، نشاطانگيز است ؛ شكّر از رشك لب شيرين لبانش ، لاحول‌زنان و اللّه اكبر « 1 » گويان به تنگ آمده و نسيم صبا تا كسب شميم هوا نمايد ، از فضايش با درنگ رفته ؛ مثنوى فضايش عجزبخش و عشوه‌ساز است * هوايش مايهء ناز و نياز است مذاق عاشقان را عجز بخشاى * مزاج دلبران را ناز فرماى در آبش ، كيفيت شراب نهاده و به خاكش ، قوّت اطراب « 2 » داده‌اند ؛ همانا آب از خجلت طبع جوانان نكته‌دانش ، عزم توارى « 3 » داشته كه فرّاشان شمالش همواره [ 429 f ] مسلسل كرده‌اند و يا خاك از مقابلهء تمكين پيران روشن روانش ، شرم آورده كه قواى ناميه « 4 » بر بسيطش از بساط سبزه ، پيوسته ، نقاب بسته ، خاك مصلّا « 5 » يش گويى مشك اذفر است كه از پى سجود به خاك افتاده و چشمهء آب ركنىاش ، مقسم زلال كوثر است كه از آنجا به خلد بهره داده [ اند ] . از مردم آن سواد ، به هر كه چشم افكنى ، سواد مردم چشم دانش و نكته‌دانى و از اهل آن ديار به هر كس نظر كنى ، روشن‌ضمير پيرى يا خوبرو جوانى است . . . الى آخر . ( 13 ) از اين گونه مضامين فرموده كه اين كتاب را گنجايش استكتاب همهء آنها نيست . مولانا محمّد مؤمن شيرازى ، ابن الحاج محمّد قاسم ، ابن الحاج ناصر الجزايرى كه از علماى شيعى است ، در رساله [ اى ] مسمّى به « درر الحكم » كه آن رساله ، جزئى از كتاب « لطائف الظّرائف » است و آن جلد هفتم از محاسن الاخبار و مجالس الاخيار ، وصفى از شيراز - صانها الله عن الاعواز ( 14 ) - گويد به الفاظى بىنقطه ؛ از مولد و سال ولادت خويش ، در

--> ( 1 ) . اللّه اكبر . . . اين عبارت ، اشاره به تنگ اللّه اكبر شيراز است كه نام مكانى است معروف . ( 2 ) . به فتح اوّل ، برگزيده و خيارهء رياحين است . ( 3 ) . بالفتح ؛ پنهان شدن . ( 4 ) . قوّه‌هايى هستند كه جسم را در طول و عرض و عمق ، باليدگى بخشند به امر خدا . ( 5 ) . مصلّى : مكانى است در شيراز كه ذكرش بيايد .